Chiết tách, tinh chế và thiết lập chất chuẩn từ một số hợp chất đặc trưng của dược liệu

Tóm tắt

Khai thác tài nguyên thực vật và tri thức bản địa về dược liệu là chiến lược quan trọng trong nghiên cứu và phát triển thuốc mới tại Việt Nam. Chất chuẩn đối chiếu hóa học gọi tắt là chất chuẩn hay chất đối chiếu (chemical reference standards, CRS hay CĐC) từ dược liệu đóng vai trò thiết yếu trong nghiên cứu dược lý và kiểm nghiệm chất lượng dược liệu và thuốc từ dược liệu (thuốc thảo dược). Tuy nhiên, nguồn cung cấp CRS trong nước còn hạn chế, chưa đủ để đáp ứng nhu cầu của 372 chuyên luận dược liệu trong Dược điển Việt Nam V (DĐVN V, 2017), cũng như nhu cầu mở rộng các tiêu chuẩn dược liệu. Để giải quyết, Viện Kiểm nghiệm Thuốc Trung ương (Viện KNTTW) đã chủ trì đề tài   cấp nhà nước (2006-2010) nhằm phát triển quy trình quy mô phòng thí nghiệm chiết xuất, phân lập và tinh chế 10 CRS độ tinh khiết >95% từ 10 dược liệu phổ biến: acid chlorogenic (Kim ngân hoa), conessin (Mộc hoa trắng), holothurin B (Hải sâm), kaempferol (Đơn lá đỏ), linarin (Cúc hoa), malloapelta B (Bùm bụp), myricetin (Chè dây), nuciferin (Lá sen), phyllanthin (Diệp hạ châu), và silybin (Cúc gai). Đây là chương trình phát triển CRS có hệ thống đầu tiên tại Việt Nam, phù hợp với các hướng dẫn của WHO, nâng cao năng lực công tác kiểm nghiệm chất lượng dược liệu và thuốc từ dược liệu.